Nevşehir

Nevşehir Mondros Mütarekesi günlerinde12. Kolordu” ya bağlı 11. tümenin denetim alanı içindeydi. KarargâhıNiğde”de bulunan tümenin önemli silah ve cephane depolarından biri deNevşehir”de idi.

Orta Anadolu, Mütareke”nin belirlediğipaylaşım alanlarının dışında kaldığı için Nevşehir, Milli Mücadeleyıllarında önemli bir siyasi olaya tanık olmadı. Bununla birlikte 4Eylül 1919”da toplanan Sivas Kongresi”ne, Nevşehir adına bir delegekatıldı: Dellalzade Hacı Osman Efendi. Hacı Osman Efendi, kongredealınan bütün vilayet ve kazalarda Anadolu ve Rumeli Müdafa-i HukukCemiyeti Şubeleri oluşturulmasını öngören kararın Nevşehir”deuygulanmasına öncülük etti. Bu cemiyetin önde gelenleri Eyüp Bey, MüftüSüleyman Hakkı Efendi, Belediye Başkanı Ahmet Efendi idi. BugünNevşehir”e bağlı olan Avanos”ta da cemiyetin bir şubesi kurulmuştu.Bucemiyetin çalışmalarında en etkin kişi Belediye Başkanı Nuri Bey”dir.

MilliMücadele yıllarında Nevşehir”e ilişkin olarak anılması gereken birbaşka gelişme de Mustafa Kemal” in 22 Aralık 1919” da Hacı Bektaş”agelmesidir. Bektaşileri Milli Mücadeleye kazanmak amacını güdenMustafa Kemal Hacı Bektaşı Veli Tekkesi Çelebisi Cemalettin Efendi vetekke şeyhi Salih Niyazi Baba ile görüştü. Ülkenin içinde bulunduğudurum uzun uzadıya ele alındı. Her iki Bektaşi önderi de Mustafa Kemalile aynı düşüncede olduklarını ve Milli Mücadele saflarınakatıldıklarını açıkladılar. Bu Mustafa Kemal”in Sivas Kongresisonrasında kazandığı en önemli başarılarından biriydi. Bu görüşmedensonra Anadolu”nun her yanındaki Bektaşi Tekkeleri birer Kuvay-iMilliye karargahı işlevi gördü.

Nevşehir Osmanlıların sondönemlerinde Niğde Sancağı”na bağlı bir kaza idi. Cumhuriyetimizinilanından sonra 1924” te Niğde yeni idari yapılanmada bir il olarakortaya çıkarken Nevşehir de ilçelerinden biri oldu.

6429 sayılıyasa ile Nevşehir 20 Temmuz 1954 tarihinde il haline getirildi.Kırşehir ve Kırşehir” e bağlı Mucur, Avanos, Hacıbektaş ( 1945” ..teilçe oldu.), Kayseri”ye bağlı Ürgüp ( 1935” te ilçe oldu.), Niğde”ye bağlı Arapsun (1948” de Gülşehir adını aldı.) Nevşehir” inilçeleri haline getirildi. Kozaklı ve Hamamorta köyleri Avanos” abağlı birer köy iken birleştirilerek 1954” te Kozaklı adıyla ilçeolarak Nevşehir”e bağlandı. Kırşehir 1957”de tekrar il yapıldı. Mucurilçesi ile beraber Nevşehir”den ayrıldı.Daha önceleri Melegübü ismiile anılan bir bucak merkezi olan Derinkuyu 1 Nisan 1960” ta ilçedurumuna getirildi. Acıgöl kasabası ise 4 Temmuz 1987” de ilçeolmuştur.